🚀 01. Hızlı Başlangıç (Getting Started)

TrueCostAuto’yu ilk kez kullanırken bilinmesi gereken temel noktalar.
TrueCostAuto’ya hoş geldiniz! Bu rehber, yalnızca 3 dakika içinde “araç toplam sahip olma maliyeti” mantığını anlamanızı, ilk aracınızı kaydetmenizi ve detaylı bir maliyet analizi yapmanızı sağlayacaktır.


📑 Bu Bölümün Başlıkları

  1. TrueCostAuto Nedir?
  2. Araç Alırken Neden Yalnızca Liste Fiyatına Bakılmamalı (TCO Nedir)?
  3. Kullanım Bölgenizi ve Ölçü Birimlerinizi Ayarlayın (Presets)
  4. 3 Adımda İlk Aracınızı Ekleyin
  5. İlk Detaylı Araç Maliyet Analizini Başlatın

1. TrueCostAuto Nedir?

TrueCostAuto, araç sahipleri ve yeni araç almayı düşünenler için özel olarak geliştirilmiş bir araç toplam sahip olma maliyeti (TCO) analizi ve karar destek aracıdır.

Birçok kişi araç satın alırken genellikle yalnızca “bu aracın liste fiyatı ne kadar” ya da “peşinat ve aylık taksitler ne kadar tutuyor” sorularına odaklanır. Ancak aracın satın alınmasını takip eden yıllardaki önemli harcamalar gözden kaçırılır:

  • Değer kaybı ve amortisman gerçekte ne kadar yüksek olacak?
  • Kasko, trafik sigortası, periyodik bakım, otopark, yıkama ve otoyol ücretleri yılda ne kadar tutacak?
  • Elektrikli aracın sağladığı yakıt tasarrufu, aradaki yüksek satın alma fiyatını ve olası kasko farkını kapatmaya yetecek mi?
  • Peşin ödenen yüz binlerce liralık sermaye, mevduat veya fonda değerlendirilseydi ne kadar getiri (fırsat maliyeti) sağlayacaktı?

TrueCostAuto, tam olarak bu sorulara net yanıtlar vermek için tasarlanmıştır. Güvenilir finansal modeller aracılığıyla, dağınık ve gözden kaçan tüm harcamaları tek bir şeffaf bilançoda toplayarak fevri kararlar almanızı önler.


2. Araç Alırken Neden Yalnızca Liste Fiyatına Bakılmamalı (TCO Nedir)?

Otomotiv dünyasında TCO (Total Cost of Ownership - Toplam Sahip Olma Maliyeti), aracı bayiden çıkardığınız ilk andan elden çıkarıp sattığınız ya da hurdaya ayırdığınız son ana kadar katlandığınız net toplam maliyet anlamına gelir.

Araç sahipliği maliyetleri bir buzdağına benzer:

  • 🏔️ Suyun Üzerindeki Kısım: Liste fiyatı, tescil masrafları ve teslimat günü ödenen vergiler.
  • 🌊 Suyun Altındaki Devasa Kütle:
    • Amortisman (Değer Kaybı): Birkaç yıl sonra aracı satarken uğranan zarar (genellikle en büyük görünmez gider kalemidir);
    • Enerji ve Yakıt: Yıllık benzin, dizel veya şarj harcamaları;
    • Sabit Giderler: Zorunlu trafik sigortası, kasko, periyodik bakımlar ve aşınan parça değişimleri;
    • Ulaşım Giderleri: Otoyol ve köprü geçiş ücretleri, otopark ve araç temizliği;
    • Sermayenin Fırsat Maliyeti ve Kredi Faizi: Kredili alımlarda bankaya ödenen faizler ya da peşin ödemede kaçırılan yatırım getirileri.
Note

Çoğu zaman liste fiyatı “150.000 TL daha ucuz” olan geleneksel benzinli bir araç; yüksek yakıt tüketimi ve hızlı değer kaybı nedeniyle 5 yılın sonunda aynı sınıftaki bir hibrit veya elektrikli araçtan çok daha pahalıya gelebilir. Buna karşın ikinci el değeri güçlü ve bakımı ucuz bir model, satın alırken çok indirim sunmasa bile uzun vadede bütçenizi çok daha iyi korur. TCO hesaplamanın gerçek değeri işte buradadır.


3. Kullanım Bölgenizi ve Ölçü Birimlerinizi Ayarlayın (Presets)

TrueCostAuto’yu ilk açtığınızda, yerel pazar dinamiklerini ve ekonomik göstergeleri eşleştirmek için öncelikle Ön Ayarlar sayfasına gidip ülkenizi/bölgenizi doğrulamanız önerilir:

Ön Ayarlar ve Bölge Seçimi (Presets)

  1. Alt gezinti çubuğunun ortasındaki «Ön Ayarlar (Presets)» sekmesine dokunun (yukarıdaki görselde kırmızı çerçeveyle gösterilmiştir);
  2. «Bölgesel Ön Ayarlar (Regional Presets)» açılır menüsünden aracınızı fiilen kullandığınız ülkeyi veya bölgeyi seçin (örneğin: Türkiye, Almanya, ABD, Birleşik Krallık vb.);
  3. Seçim onaylandıktan sonra sistem otomatik olarak yerel para birimini (₺, $, € vb.), ölçü birimlerini (km/mil, litre/galon), referans yakıt fiyatlarını, elektrik tarifelerini ve vergi modellerini yükler;
  4. İnce Ayarlar (Yeni başlayanlar atlayabilir): Daha kişisel ve kusursuz bir rapor oluşturmak isterseniz alttaki parametreleri dilediğiniz zaman özelleştirebilirsiniz. İlk kullanımda sistemin standart parametrelerini kabul edip doğrudan devam edebilirsiniz.
Tip

«Arayüz Dili» ve «Kullanım Bölgesi» tamamen birbirinden bağımsızdır:

  • Bölge (Region): Aracınızın harcama gerçekliğini belirler (para birimi, akaryakıt fiyatları, kasko kuralları, ikinci el değer trendleri);
  • Dil (Language): Yalnızca uygulama metinlerini okumak istediğiniz dili belirler.

Örnek: Almanya’da yaşıyor ve aracı orada kullanıyorsunuz ancak Türkçe okumayı tercih ediyorsunuz. Ön Ayarlar’da bölgeyi «Almanya (Germany)», Ayarlar’da ise uygulama dilini «Türkçe» seçebilirsiniz. Böylece ana dilinizde kusursuz bir arayüz kullanırken, tüm hesaplamalar Almanya’nın gerçek yakıt, vergi ve bakım giderlerine %100 uyumlu gerçekleşir!


4. 3 Adımda İlk Aracınızı Ekleyin

Bölgenizi ayarladıktan sonra ilk araç profilinizi oluşturalım:

Adım 1: Temel Bilgiler ve Motor Türü

  • «Garaj (Garage)» sekmesine gidin ve sağ alttaki mavi yüzen «+» düğmesine dokunun:

Garajda Araç Ekleme Düğmesi (+)

  • Aracın adını girin (örneğin: “Togg T10X V2 Uzun Menzil” veya “Corolla Hybrid”);
  • Motor türünü seçin:
    • Elektrikli (EV): Yalnızca elektrik tüketimi (kWh/100km) ve şarj tarifesi hesaplanır;
    • Benzinli/Dizel (ICE): 100 km’deki ortalama yakıt tüketimi ve akaryakıt fiyatına göre hesaplanır;
    • Şarj Edilebilir Hibrit (PHEV / EREV): “Elektrikli kullanım oranı” kaydırıcısı ile şehir içi elektrik, şehirler arası benzin kullanım dengesini serbestçe belirleyebilirsiniz;
  • Sıfır (New) veya İkinci El (Used) olarak işaretleyin (İkinci el seçildiğinde ilk tescil vergileri düşülür ve değer kaybı eğrisi yumuşatılır).

Adım 2: Satın Alma Maliyetleri

  • Aracın nihai satın alma fiyatını girin;
  • Sistem, seçtiğiniz bölgeye göre tahmini tescil giderlerini ve ilk yıl kasko/sigorta tutarını otomatik hesaplar. Elinizde net bir bayi teklifi varsa bu değerleri elle de güncelleyebilirsiniz;
  • Devlet teşviği veya takas desteği varsa “Teşvik/İndirim” alanına girin; sistem bu tutarı toplam maliyetten otomatik düşecektir.

Adım 3: Kullanım Planı

  • Tahmini Yıllık Kilometre: Tipik bir aile aracı genellikle yılda 10.000 ~ 20.000 km yol yapar;
  • Planlanan Sahiplik Süresi: Örneğin 3 yıl, 5 yıl veya 8 yıl;
  • Öznel puanlama yapmayacaksanız, sağ üst köşedeki «Kaydet (Save)» düğmesine basarak araç profilinizi anında tamamlayabilirsiniz!

Adım 4 (İsteğe Bağlı): Öznel Faktörler ve Tercih Puanlaması (Factors)

Bu adım isteğe bağlıdır ve tamamen kişisel değerlendirmelerinize yöneliktir:

Kişisel Öznel Faktör Puanlaması (Factors)

  • Neden öznel puanlama yapılır?
    Araç satın almak yalnızca sayılardan ibaret değildir; kişisel konfor ve sürüş hissi de en az maliyet kadar önemlidir. Bir aracın batarya güvenliğine çok güveniyorsanız, tasarımını/HUD ekranını çok beğendiyseniz veya süspansiyon sertliğinden şikayetçiyseniz, bu faktörlere artı veya eksi puan verebilirsiniz;
  • Puan Skalası ve Etkisi:
    Puan aralığı -10 ile +10 arasındadır (0 puan nötrdür). Bu ayarlamalar, ilerleyen adımlarda aracın PRS Satın Alma Öneri Puanı içinde adil şekilde ağırlıklandırılmasını sağlar;
  • İlk Kullanım Tavsiyesi:
    İlk kullanımda bu alanı boş bırakıp doğrudan «Kaydet (Save)» diyebilirsiniz. İleride birden fazla aracı yan yana karşılaştırırken dönüp puanları dilediğiniz gibi güncelleyebilirsiniz.

5. İlk Detaylı Araç Maliyet Analizini Başlatın

Kaydettikten sonra sistem otomatik olarak «Garaj (Garage)» sayfasına döner. Eklediğiniz aracın kartının sağ alt köşesindeki «Analiz (Analysis >)» düğmesine dokunun:

Garaj Kartında Analiz Düğmesi

TrueCostAuto, saniyeler içinde aracın kapsamlı maliyet sağlık taramasını ekrana getirecektir:

💡 İpucu: Sayfa içi modalı açmak ve serbestçe kaydırmak için karta tıklayın

  • 📊 Temel Finansal Varlık Paneli (TCO Overview):
    • Net Gerçek Maliyet (True Net Cost): Satın alma, kullanım giderleri, fırsat maliyeti ve beklenen ikinci el hurda/satış değeri düşüldükten sonra cebinizden çıkan nihai net bedel;
    • Günlük, Aylık ve Kilometre Başına Maliyet: Giderlerin günlük (örn. ₺450/gün), aylık (örn. ₺13.500/ay) ve km başına (örn. ₺9,5/km) anlaşılır dökümü;
    • Anahtar Teslim Başlangıç Maliyeti: Liste fiyatı, vergiler ve ilk yıl sigorta toplamı.
  • 📉 Gider Yapısı ve Detaylı Kalemler:
    • Yıllık İşletme Giderleri (Annual Operating Costs): Yakıt/şarj, otoyol geçişleri, periyodik bakım, sigortalar ve otopark harcamaları;
    • Amortisman ve Kalan Değer (Depreciation & Residual): Aracın yıllara göre tahmini değer kaybı eğrisi ve ikinci el değeri;
    • Görünmeyen Fırsat Maliyeti (Hidden Costs): Araca bağlanan sermayenin alternatif getiri kaybı.
  • 🎯 Deneyim ve Karar Değerlendirmesi:
    • 13 Öznel Tercih Özeti: Belirlediğiniz avantaj ve dezavantajların genel bilançosu;
    • Yıllık Harcama Halka Grafiği (Expenditure Breakdown): Amortisman, enerji, sabit giderler ve potansiyel kayıpların yüzdesel dağılımı;
    • 5 Boyutlu Sağlık Radarı: Amortisman kontrolü, enerji verimliliği, bakım yükü, ikinci el değeri ve dayanıklılık boyutlarında kapsamlı puan;
    • Sahiplik Süresi Eğilimi ve Değiştirme Önerisi: 1~9 yıl boyunca yıllık ortalama maliyetin düşüş seyrini ve aracı satmak için en karlı zaman aralığını gösterir.

Tebrikler! TrueCostAuto’nun temel kullanımını başarıyla öğrendiniz. Krediler, çoklu araç yönetimi ve detaylı parametreler için sonraki rehbere geçebilirsiniz: 02. Garaj ve Araç Yönetimi.